panacea.pl

:: Nowa aktywność farmakologiczna ruty, imbiru i hakorośli
Panacea Nr 4 (17), październik - grudzień 2006, strona: 24


Nowa aktywność farmakologiczna ruty, imbiru i hakorośli

Ruta zwyczajna Przeciwzapalne działanie Ruta graveolens L. w komórkach szczurzych/mysich makrofagów.
Raghav S. K., Gupta B., Agrawal C., Goswami K., Das H. R. Anti-inflammatory effect of Ruta graveolens L. in murine macrophage cells. Journal of Ethnopharmacology 104:234-239, 2006.
Badania przeprowadzono w komórkach szczurzych/mysich makrofagów (J-774), stymulowanych lipopolisacharydem LPS, który indukuje odpowiedź zapalną poprzez wzrost produkcji tlenku azotu i innych mediatorów stanu zapalnego. Obserwowano znaczące hamowanie uwalniania NO w warunkach in vitro w obecności ekstraktu z ziela ruty (p=0.01 do p<0.002), w zależności od zastosowanej dawki. Działanie ekstraktu było silniejsze niż flawonoidu – rutyny, związku o potwierdzonym efekcie przeciwzapalnym, stanowiącym jego składnik. Rutyna w stężeniu 40 µM (odpowiadającym stężeniu związku w ekstrakcie z ruty) hamowała uwalnianie NO jedynie w zakresie 20% (p=0.058). Odnotowano również w obecności ekstraktu blokowanie ekspresji genu syntazy tlenku azotu (iNOS), co wskazuje na hamowanie procesu na poziomie transkrypcji. Ekstrakt wpływał również na transkrypcję genu cyklooksygenazy–2 (COX–2), hamując ją o wiele silniej niż rutyna w najwyższym stężeniu 80 µM. Regulacja produkcji syntazy tlenku azotu oraz cyklooksygenazy–2, w stanach zapalnych, stanowią mechanizm działania przeciwzapalnego ziela ruty, jako nowego kierunku aktywności farmakologicznej tego surowca. Jakkolwiek ziele ruty jest stosowane w wielu krajach, jako surowiec o wielokierunkowej aktywności farmakologicznej (ze względu na bardzo zróżnicowany chemicznie zes-pół związków), to jego stosowanie w Europie jest ograniczone efektem mutagennym związków kumarynowych, ich działaniem fototoksycznym oraz poronnym.

Imbir lekarski Przeciwbólowe, przeciwzapalne i hipoglikemiczne efekty etanolowego ekstraktu z kłączy Zingiber officinale (Zingiberaceae) w badaniach na myszach i szczurach.
Ojewole J. A. Analgesic, antiinflammatory and hypoglycaemic effects of ethanol extract of Zingiber officinale (roscoe) rhizomes (Zingiberaceae) in mice and rats. Phytotherapy Research 17:764-772, 2006.
W pracy oceniono efekty farmakologiczne – przeciwzapalny, przeciwbólowy i hipoglikemiczny, ekstraktu etanolowego z kłączy imbiru Zingiber officinale (ZOE) w różnych modelach badawczych na zwierzętach doświadczalnych – myszach i szczurach. Efekt przeciwbólowy analizowano na myszach metodą „gorącej płytki” oraz testem „skręcania”, z użyciem kwasu octowego. Działanie przeciwzapalne i obniżające poziom cukru badano na szczurach w oparciu o indukowany streptozotocyną (STZ) model cukrzycy oraz obrzęk łapy stymulowany świeżą albuminą jaja kurzego. Jako związki odniesienia stosowano w zależności od badanego efektu morfinę (MPN, 10 mg/kg), diklofenak (DIC, 100 mg/kg) i chlorpropamid (250 mg/kg). ZOE (50-800 mg/kg i.p.) posiadał znaczący statystycznie (p<0.05-0.001), zależny od dawki efekt przeciwbólowy wobec indukowanego termicznie i chemicznie bólu nocyceptywnego u myszy. Ponadto ekstrakt (ZOE 50-800 mg/kg p.o.) ujawnił znaczący efekt hamujący odczyn zapalny w modelu stanu zapalnego powodowanego owalbuminą. Jednocześnie wykazano zależne od dawki (p<0.05-0.001) działanie hipoglikemiczne ekstraktu zarówno na zwierzętach zdrowych (normoglikemicznych), jak również z indukowaną STZ cukrzycą. Wyniki tych badań potwierdzają dotychczasowe zastosowania surowca w medycynie ludowej Afryki, przede wszystkim jako przeciwzapalnego i przeciwbólowego leku roślinnego w stanach reumatycznych oraz obniżającego poziom cukru w leczeniu cukrzycy.
W Europie, w tym również w Polsce, preparaty na bazie wyciągów z kłączy imbiru są klasyfikowane w grupie fitofarmaceutyków skutecznych w leczeniu chorób reumatycznych, choć z najnowszych danych piśmiennictwa wynika, że dla potwierdzenia efektywności przeciwreumatycznej tych preparatów konieczne są dalsze, lepiej zaprojektowane i wykonane badania kliniczne. Warto zwrócić uwagę na ujawnioną wynikami powyższej pracy aktywność hipoglikemiczną surowca, co poszerza możliwości jego stosowania jako leku przeciwreumatycznego, dodatkowo u pacjentów z podwyższonym poziomem cukru we krwi i cukrzycy dorosłych typu 2.

Hakorośl rozesłana Przeciwbólowe, przeciwzapalne i hipoglikemiczne efekty wodnego ekstraktu z wtórnych korzeni Harpagophytum procumbens DC (Petaliaceae).
Mahomed I. M., Ojewole J. A. Analgesic, antiinflammatory and antidiabetic properties of Harpagophytum procumbens DC (Pedaliaceae) secondary root aqueous extract. Phytotherapy Research 18:982-989, 2004.
Opierając się na tych samych modelach badawczych, zanalizowano działanie farmakologiczne wyciągu wodnego z innego surowca roślinnego pochodzącego z południowej Afryki - wtórnych korzeni spichrzowych rosnącego na pustyni Kalahari gatunku hakorośli rozesłanej Harpagophytum procumbens, zwanej „czarcim pazurem”. Surowiec w medycynie ludowej Afryki jest stosowany w schorzeniach nerek i pęcherzyka żółciowego oraz jako lek przeciwreumatyczny. W Europie, w latach 80., był składnikiem preparatów homeopatycznych, obecnie ekstrakty z korzeni są znanymi w medycynie alopatycznej lekami przeciwreumatycznymi. Podobnie jak dla kłącza imbiru, potwierdzono w badanym zakresie dawek (50-800 mg/kg) znaczącą statystycznie (p<0.05-0.001) aktywność przeciwzapalną i przeciwbólową ekstraktu wodnego z korzeni hakorośli, a także ujawniono jego działanie przeciwcukrzycowe. W przeciwieństwie do kłącza imbiru, mechanizm działania przeciwzapalnego i przeciwreumatycznego korzeni czarciego pazura pozostaje nieznany.

dr hab. farm. Mirosława Krauze-Baranowska
- Katedra i Zakład Farmakognozji z Ogrodem Roślin Leczniczych AM w Gdańsku




adres tego artykułu: https://panacea.pl/articles.php?id=228